O'SIMLIKLARDA MODDALARNI HARAKATLANISH MEXANIZMLARI VA BOSQICHLARI

Tavsif

Mavzuning dolzarbligi:  O‘simliklar fiziologiyasi o‘simliklarnmg hayot-faoliyatidagi umumiy qonuniyatlami o‘rganadi. Bulaming asosida moddalar almashtnuvining assimilatsiya va dissimilatsiya jarayoalari yotadi. Shu bilan birga u o‘simliklarni o'sishi va rivojlanishi, gullash, meva tugish, plastik moddalarning sintezi va to‘planishi kabi fiziologik jarayoniami tashqi muhit bilan bog’lab o'rganadi. O‘simliklar fiziologiyasi botanika, biokimyo, biofizika, molekulyar biologiya, mikrobiologiya, hayvonlar fiziologiyasi, kimyo, fizika kabi fanlar bilan chambarchas bog‘liq bo’lib, ulaming yutuqlaridan foydalaniladi va o‘z navbatida ularga ta’sir etadi. 0‘siniliklar fiziologiyasi fanida keyingi yillardagi tabuy fanlar yutuqlaridan, xususan, fizik-kimyoviy usullardan, xromatografiya, nishonlangan atomlar, elektron mikroskopiya, elektrofonez, differensial sentrafugalash, spektrofotometriya, rentgen tuzilish analizi va boshqalardan foydalanish natijasida juda katta yutuqlarga erishildi. Jumladan, o‘simlik hujayrasining murakkab tuzilishi, hujayra organoidlarining tuzilishi va tarkibi ham fiziologik funksiyalari, hujayraga moddalarning kirishi va chiqishi jarayonlarida membranlarning ahamiyati va boshqalar birmuncha puxta o'rganildi. Ayniqsa, o‘simliklar hujayrasida eneigiyaning to‘planishi va sarflanishi mexanizmlari haqidagi tushunchalar kengaydi. Yashil o‘simliklar yer sharidagi boshqa tirik organizmlardan o'zining bir qancha xususiyatlari bilan farqlanadi.  Yashil o‘simliklar energiya manbai sifatida yorug’likning elektromagnit energiyasidan foydalantb, ulami organik moddalar tarkibidagi erkin kimyoviy energiyaga aylantirish qobiliyatiga ega (fotosintez). Shuning bilan birgatikda, O‘simliklar tashqi muhitdan bir qancha anorganik moddalarm o‘zlashtirib, ularni hujayradagi moddalar almashinuvi jarayonida energiya bilan boyitadi va organik modda ko‘rinishida yer sharidagi barcha tirik mavjudotlar uchun moddiy va energetik asosni yaratadi.                                Mavzuni o’rganishdan maqsad: O’simliklarda moddalar harakatlanish                  mexanizmi va bosqichlari o’rganish                  Mavzuning vazifasi: 0‘simliklarda moddalaming tashiluvini ikkita asosiy jarayon                    ta’minlaydi. Bulardan birinchisi transpiratsion oqim, ya'ni suv va unda ertgan                moddalarning ildizdan o'simlikning yer ustki qismlariga tashilishi. Ikkinchisi esa                  assimilatsiyalar oqimi bo‘lib bu fotosintez jarayonida barglarda hosil bo'lgan               moddalaming o'simlikning yer ostki va yer usti vegetativ hamda generativ organlariga               tashilishini o'rganish.

Hujjat haqida

Kategoriya

Kurs ishlari | Botanika

Format

DOCX

Hajmi

30 bet

Fayl hajmi

1.58 MB

Muallif

Abdulloh | عبدالله

Qo'shilgan

14.05.2024